item3

Geschiedenis

Van Nieuweschans tot Bad Nieuweschans

Bad Nieuweschans, de meest noordelijke plaats aan de Duitse grens in de provincie Groningen, is in 1628 in opdracht van de stadhouder Ernst Casimir van Nassau op de toenmalige Dollarddijk van de in 1605 bedijkte nieuwe polder (Bunderneuland) als vesting aangelegd ter vervanging van Oude Schans.

Nieuweschans kreeg een regelmatige vijfhoekige grondvorm, werd van bastions voorzien en door wallen en grachten omgeven. Twee poorten, de Bellingwolderpoort en later ook de Winschoterpoort gaven toegang tot de vesting.
Binnen de schans ontstond een regelmatig stratenpatroon met in het midden een brede hoofdas, waarop gexerceerd werd.

In vredestijd bestond de bezetting in de schans uit twee compagnin voetvolk en enig artillerie. De vesting werd in de loop van de 17e en de 18e eeuw nog versterkt en uitgebreid.

Maar bij het tweehonderdjarig bestaan in 1828 was er geen reden tot vreugde. De wallen en versterkingen waren verwaarloosd. Een garnizoen ontbrak en de handel met Duitsland was sterk teruggelopen.

Het zou nog tot 1870 duren, voordat de regering het besluit nam de vesting op te heffen. De gehele ontmanteling heeft 35 jaar in beslag genomen. Van de vesting bleef weinig over. Nog te herkennen was de oude vestingweg in het centrum. De vestingvorm was alleen in de verkaveling van een deel van het stratenplan terug te vinden.

Het was in 1916. Toen werd opperwachtmeester Bergsma benoemd tot brigadecommandant te Nieuweschans. Dat moet wel een zware taak geweest zijn: toen hij in 1922 met pensioen ging was zijn baard helemaal grijs. De mensen in het dorp noemden hem "De Baardman".

plattegrond2aTussen de linker- en rechterpunt van de ster (de voormalige 'dijck na Bellingwold', nu Hamdijk, linksonder, en de 'dijck na Bunde', rechtsonder, ligt nu de snelweg A7. Nieuweschans is door inpoldering allang geen havenstadje meer: tussen Nieuweschans en de Dollard bevinden zich nu honderden hectares akkerland.

Het vestingmuseum in Nieuweschans geeft u nog veel meer - een schat aan - informatie over de geschiedenis van Nieuweschans en omgeving.

voorstraatschool1927
watermolen001
brug
Bunderweg
Nieuwe Schans
Vrienden